NDR


Hoofdmenu
Archief:

Home

Nieuws

Organisatie

Bibliotheek

Fototheek

Videotheek

Museum

Geschiedenis >

De Gouden Zweep uit 1883


Onderstaand artikel van Durk Minkema komt uit het vakblad "Draf & Rensport" nr. 23 - 3 juni 2010.

De Gouden Zweep is van oudsher een koninklijk attribuut
door Durk Minkema
subtitel:
De lotgevallen van een Koningszweep

De Koninklijke Nederlandse Harddraverij- & RenVerenigÔng KNHRV beheert de gouden zweep, die ieder jaar verreden wordt, als een kostbaar museumstuk. Zoals bekend mag de originele gouden zweep door de winnende pikeur alleen tijdens de ereronde aan het publiek getoond worden. Daarna wordt hij weer schielijk opgeborgen in de kluis van de Koninklijke. De winnende eigenaar krijgt een replica mee, die hij een jaar lang mag houden, waarna de replica naar de volgende winnaar gaat. Wanneer dezelfde eigenaar driemaal de gouden zweep wint, mag hij de replica behouden. Dat voorrecht genoten tot nu toe alleen Joh. Smit uit Groningen, wiens Quicksilver S viermaal de zweep won, en Ton Blok, destijds te Putten, die met Yeliowa drie maal zegevierde.

Gouden_Zweep

Boven: Quicksilver S en Jan Wagenaar jr.
bij hun huldiging met de Gouden Zweep op Duindigt.
Onder: Quicksilver's kleinzoon Yellowa en Ton Blok
bij hun huldiging met de Gouden Zweep te Groningen.

Gouden_Zweep

Eerste eigenaar Van Aardenne
De originele gouden zweep werd op 28 juli 1883 door koning Willem III als koningsprijs ter beschikking gesteld op de baan aan de Lange Heul op de Bussumse heide. De zweep werd gewonnen door Nelly (ex Marianne), gereden door A. de Koning en eigendom van A. van Aardenne. De eigenaar mocht de zweep houden. Van Aardenne was een bekende dravereigenaar, die er al bij was toen de Ned. Harddraverij- en RenVereniging in 1880 haar eerste meeting, ook in Bussum, organiseerde. Later verbleef hij geruime tijd in Nederlands-IndiŽ, maar bij zijn terugkeer omstreeks 1894 zette hij de succesvolle draverstal Jan Steen op. Omstreeks 1903 gaf hij zijn paarden in training bij de Duitse pikeur Hinrich Heitmann, bijgenaamd "Der Blitzer", in Altengamme. Zijn grote succespaard was de merrie Fedora (v. Allouez u. Alruna), de ster van de Berlijnse Weissensee-baan tussen 1903 en 1906. "Komt de Hollanderin, dan is de koers al beslist" schreef de journalist van een Duits sportblad in die tijd.

Bovenstaande aquarel laat een kortebaanwedstrijd zien te Utrecht
op de Maliebaan in 1883. Dit is geschilderd door de Utrechtse
kunstschilder Willem de Famars Testas in dat jaar.
Toevallig hetzelfde jaar als van onze Gouden Zweep.
Zo ging dat dus in die jaren, vaak met boerenpaarden,
vanaf de deken gederen, zonder zadel.

Paard_van_de_week


Paard_van_de_week

Boven: Details van de knop van de
Gouden Zweep van de KNHRV.

G.Wisker
De originele gouden zweep uit 1883 kwam in 1932 weer boven water. Dat gebeurde door medewerking van de toen bekende draver-eigenaar C.J. Helderman uit Den Haag, aan wie de zweep door de familie Van Aardenne vermaakt was. Helderman stelde zijn zweep ter beschikking van de N.V. Mij. Renbaan Duindigt, die besloot de zweep uit te reiken aan de eigenaar van het paard, dat gedurende 25 koersdagen op Duindigt, te beginnen op 26 juni 1932, de meeste eerste prijzen zou winnen. Daarbij sprak de Mij. Duindigt wel de wens uit, dat, mocht eenmaal de dag komen dat de zweep in andere handen zou overgaan, dat hij dan weer ter beschikking gesteld zou worden om door middel van draverijen in Nederland te laten verrijden. Op 12 juli 1933 kon de toenmalige voorzitter van de KNHRV, baron van Heemstra, de zweep uitreiken aan de heer G. Wisker te Haarlem, wiens paard Victoria gedurende die periode 9 maal had gewonnen. Victoria, een merrie van Nez Rond uit Atalanta, werd daarbij meestal door Age Witteveen gereden. Ook de eigenaar had er als amateurrijder succes mee, o.a. won hij begin 1933 tweemaal op de baan van het Belgische Dilbeek.

Gouden_Zweep

Boven: Hier wint Victoria een van haar koersen.

Prins Bernhard
De familie Wisker kwam de hierboven vermelde wens kennelijk na, want medio vorige eeuw kwam de zweep in bezit van de KNHRV. Hij werd toen door de Koninklijke als eeuwigdurende wisselprijs ter beschikking gesteld voor de draverij om de Gouden Zweep. De eerste editie werd in 1955 gewonnen door Roland met pikeur Piet Strooper op de baan van Mereveld, waarbij de zweep werd uitgereikt door Prins Bernhard, die dezelfde ceremonie daarna nog 36 maal zou verrichten. Zijn dochter, prinses Margriet, deed het vier maal, de laatste maal in 2004. Helaas liet een vertegenwoordiger van het koningshuis daarna verstek gaan.

Gouden_Zweep

Boven: Koninklijke belangstelling op Duindigt
ter gelegenheid van de koers om de Gouden Zweep.
Prins Bernhard heeft zijn dochters Beatrix en Irene
meegnomen. In het midden staat NDR voorzitter Pasman
die een beker uitreikt. Achter, in de deuropening zien
we half verscholen de NDR-PR-man Cees Berg.


Gouden_Zweep

Boven: Prinses Beatrix beloont Ybe van Papenhoef na zijn
Gouden Zweep overwinning in 1961 te Hilversum.


Gouden_Zweep

Boven: Prins Bernhard reikt de Zweep uit aan Ton Blok.


Gouden_Zweep

Boven: Prinses Margriet reikt de Zweep uit aan Ruud Pools
na zijn overwinning met Rythm and Speed.



verwante artikelen

Click hier voor: De oorsprong van de Gouden Zweep
Click hier voor: de Gouden Zweep uit 1936
Click hier voor: Foto's en verslagen van de Gouden Zwepen sinds 1955

 

  terug naar boven

© Copyright Archief NDR


Submenu
Geschiedenis:

< Ned.drafsport

Klassiekers

Kampioensch.

Dravers

Records

Langebanen

Kortebanen

Kortebaners

Rennen

Volbloeds

Mensen

Diverse